ನವದೆಹಲಿ : ದೇಶದ ದೂರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಶುದ್ಧ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕಸ್ತ ಇಂಧನವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು “ಸ್ಮಾಲ್ ಹೈಡ್ರೋ ಪವರ್ ಡೆವಲಪ್ಮೆಂಟ್ ಸ್ಕೀಮ್” (Small Hydro Power Development Scheme) ಅನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ.
ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:
ಬಜೆಟ್ ಹಂಚಿಕೆ: ಈ ಯೋಜನೆಗಾಗಿ ಸರ್ಕಾರವು ₹2,584.60 ಕೋಟಿ ಅನುದಾನವನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದೆ.
ಗುರಿ: 2026-27 ರಿಂದ 2030-31ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 1,500 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ ಹೊಸ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಲಾಗಿದೆ.
ಅವಕಾಶಗಳು: ಪ್ರಸ್ತುತ ಭಾರತದಲ್ಲಿ 5,171 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ ಸಣ್ಣ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಆದರೆ, ದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 21,133 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಯಾರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭ?
ಈ ಯೋಜನೆಯು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗುಡ್ಡಗಾಡು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅನುಕೂಲ ಮಾಡಿಕೊಡಲಿದೆ.
ಸ್ಥಳೀಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆ: ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದಿಸುವುದರಿಂದ ಪ್ರಸರಣ ನಷ್ಟ (Transmission Loss) ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವು: ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಸರ್ಕಾರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆರ್ಥಿಕ ಸಹಾಯ ನೀಡಲಿದೆ.
ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆ: ಈ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ₹15,000 ಕೋಟಿ ಹೂಡಿಕೆಯಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.
ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ
ಉದ್ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿ: ಯೋಜನೆಯ ನಿರ್ಮಾಣ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 51 ಲಕ್ಷ ಮಾನವ ದಿನಗಳ (Person-days) ಕೆಲಸದ ಅವಕಾಶಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಲಿವೆ. ಜೊತೆಗೆ ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲೂ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಉದ್ಯೋಗ ಸಿಗಲಿದೆ.
ಪರಿಸರ ರಕ್ಷಣೆ: ಸಣ್ಣ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಕಡಿಮೆ ಭೂಮಿ ಸಾಕು ಮತ್ತು ಇವು ಮಾಲಿನ್ಯ ಮುಕ್ತವಾಗಿವೆ. ಇದರಿಂದ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವುದಿಲ್ಲ.
ಈ ಯೋಜನೆಯು ಭಾರತದ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಜೊತೆಗೆ, ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ‘ಆತ್ಮನಿರ್ಭರ ಭಾರತ’ದ ಗುರಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಬಲ ನೀಡಲಿದೆ. (ಏಜೆನ್ಸಿಸ್)
